Anh Hoàng Kim Lượng ở Nghệ An đã khiến nhiều người ngạc nhiên khi kiếm được lợi nhuận "khủng" từ việc ấp trứng lươn - loài vật "không chân" mà ít ai ngờ tới.
Chúng tôi muốn giới thiệu về một người nông dân tên là Hoàng Kim Lượng, sống tại xã Long Thành, huyện Yên Thành, tỉnh Nghệ An. Trước khi quyết định mở trang trại nuôi lươn, anh Lượng đã trải qua nhiều ngành nghề khác nhau để kiếm sống, thậm chí có thời gian làm việc tại Anh. Sau khi tích lũy được một khoản vốn kha khá, anh đã quyết định trở về quê hương để bắt đầu khởi nghiệp và phát triển sản xuất một cách bền vững.
Theo chia sẻ của Hoàng Kim Lượng, lý do anh lựa chọn nuôi lươn để khởi nghiệp là vì đây là một đặc sản nổi tiếng tại huyện Yên Thành. Tuy nhiên, anh nhận thấy rằng người dân ở đây vẫn chưa áp dụng nhiều kỹ thuật hiện đại vào việc nuôi lươn. Để hiện thực hóa ước mơ của mình, anh đã quyết định vay mượn thêm từ bạn bè, cùng với số vốn tích lũy đã có để xây dựng trang trại nuôi lươn.
Ngay từ nhỏ, anh đã có kinh nghiệm trong việc bắt lươn, do đó anh rất hiểu về đặc tính của loài động vật này. Tuy nhiên, để có thêm tự tin và kiến thức, anh đã đầu tư chi phí vào các trang trại nuôi lươn tại miền Nam nhằm học hỏi thêm kinh nghiệm. Bên cạnh đó, anh cũng đã đầu tư 300 triệu đồng để nhận chuyển giao công nghệ từ một trang trại nổi tiếng ở miền Nam. Sau khi trang bị đủ kiến thức và kỹ thuật, anh bắt đầu mua giống lươn về để nuôi.
Do sự khác biệt về môi trường và khí hậu giữa Nghệ An và miền Nam, vụ nuôi lươn đầu tiên của anh Hoàng Kim Lượng đã không đạt kết quả, với tỷ lệ lươn chết cao. Anh tâm sự: "Vụ đầu tiên vì thiếu kinh nghiệm, tôi đã gặp thất bại. Tuy nhiên, tôi không từ bỏ mà tiếp tục nhập giống lươn mới. Lần này, tôi quyết định thay đổi chiến lược nuôi theo mô hình bể không bùn. Loại lươn tôi nhập về có khả năng đạt trọng lượng 1,4 kg trong khoảng 8 tháng nuôi. Dù nuôi lươn bùn có thể tiết kiệm chi phí cho việc xây bể và thiết bị sục khí, nhưng mật độ nuôi sẽ thấp hơn. Nếu nuôi không bùn, tôi có thể tăng mật độ lên gấp 5 lần trên cùng một diện tích."
Hiện tại, trang trại của anh Lượng có 7 bể nuôi lươn thương phẩm, mỗi bể có diện tích 10m2. Trung bình mỗi năm, trang trại cung cấp cho các cơ sở chế biến khoảng 1 tấn lươn, mang về doanh thu khoảng 150 triệu đồng.
Tuy nhiên, lươn thương phẩm không phải là nguồn thu nhập chính cho trang trại. Nguồn thu chủ yếu của anh chính là việc cung cấp lươn giống. Mỗi năm, trang trại xuất bán từ 20 đến 30 vạn con giống, thu về khoảng 1 tỷ đồng và lãi ròng gần nửa tỷ. Để có thể ấp được trứng lươn, anh Lượng đã phải trải qua một cuộc "cách mạng". Theo anh, giá giống lươn từ miền Nam thường khá cao, có thời điểm lên tới 7.000 đồng/con, và nếu nhập về mà không có phương án hợp lý có thể dẫn đến thua lỗ.
Sau quá trình suy nghĩ và cân nhắc kỹ lưỡng, anh Hoàng Kim Lượng đã quyết định nhập trứng lươn về để tiến hành ấp nở. Tuy nhiên, nhiệm vụ này không hề đơn giản. Trong vụ nuôi đầu tiên, mặc dù anh đã nhập hàng trăm nghìn quả trứng, nhưng chỉ có khoảng 5.000 con lươn nở thành công. Anh chia sẻ: "Bắt đầu một cái gì đó chưa bao giờ đơn giản. Khí hậu ở Nghệ An rất khắc nghiệt, mùa hè thì nắng nóng làm trứng dễ bị ung. Trong khi đó, mùa đông lạnh giá lại khiến cho tỉ lệ chết ở lươn non cũng cao. Việc theo dõi quá trình nở trứng là một thách thức. Tôi và em trai đã phải dồn hết sức lực, chăm chú suốt ngày đêm dùng nhíp để phân loại trứng nở rồi chuyển sang khu vực khác, đồng thời dọn dẹp những vỏ trứng nhỏ bé. Phương pháp ấp thủ công này thật sự rất vất vả và tỷ lệ thành công cũng không cao."
Anh Lượng nhận thấy rằng, yếu tố môi trường và chất lượng nước là những nguyên nhân chính khiến tỷ lệ trứng hao hụt. Chính vì vậy, anh đã tự nghiên cứu và phát triển một chiếc máy ấp trứng lươn hiện đại. Chiếc máy này được thiết kế với nhiều buồng ấp, kết hợp với cơ chế luân chuyển nước để cung cấp oxy cần thiết. Thiết bị này hoạt động liên tục, đảm bảo không có sự thắt nút nào có thể xảy ra. Bể nuôi lươn mẹ được bố trí tách biệt, mỗi bể có khả năng thu thập khoảng 1 kg trứng, với tỉ lệ thụ tinh và ấp nở thành công đạt khoảng 20.000 con lươn. Để cải thiện chất lượng nước, anh Lượng còn thêm bèo tây vào bể, giúp lọc không khí và loại bỏ thức ăn dư thừa.
Khi trứng lươn bắt đầu nở, một hệ thống thông minh được thiết kế để tách lươn con vào buồng riêng biệt thông qua một khe nhỏ. Những quả trứng chưa nở vẫn được giữ lại trong buồng ấp để tiếp tục quá trình phát triển. Bên cạnh đó, anh Lượng còn tích hợp một hệ thống kích nhiệt nhằm đảm bảo lươn non không bị lạnh, tạo điều kiện lý tưởng nhất cho sự phát triển của chúng.
Để giảm thiểu tỷ lệ hao hụt trứng, anh Lượng đã quyết định lai tạo giống lươn bản địa kết hợp với giống lươn miền Nam. Việc này không chỉ giúp tăng năng suất mà còn cải thiện khả năng thích nghi với môi trường. Giống lươn mới này nổi bật với phần thịt dai và chắc, mang lại hương vị thơm ngon hơn.
Ngoài việc cung cấp lươn thương phẩm, anh Lượng cũng triển khai chuyển giao công nghệ ấp lươn với mức chi phí 80 triệu đồng. Nhiều cơ sở nuôi trồng đã tiếp nhận và áp dụng công nghệ này từ anh nông dân tận tâm, nhờ đó mà quy trình ấp nở trở nên hiệu quả hơn.
