Từ ngày 1/7, lương cơ sở tăng 30%. Tuy nhiên, do mức giảm trừ gia cảnh trong tính thuế thu nhập cá nhân còn thấp, nhiều người chưa kịp mừng với việc tăng lương đã phải lo về việc nộp thuế thu nhập cá nhân.
Đại diện Bộ Nội vụ thông tin rằng, kể từ ngày 1/7, tiền lương cơ sở của cán bộ, công chức sẽ tăng từ 1,8 triệu đồng lên 2,34 triệu đồng (tăng 30%). Đối với khu vực doanh nghiệp, lương tối thiểu vùng sẽ tăng 6% so với năm 2023 theo quy định của Luật Lao động.
Mức lương của công chức, viên chức được tính bằng lương cơ sở nhân với hệ số lương. Theo Nghị định 204/2004/NĐ-CP, chuyên gia cao cấp có 3 bậc lương với hệ số lần lượt là 8,8; 9,4 và 10. Sau khi tăng lương, tổng mức lương của chuyên gia cao cấp bậc 3 sẽ lên đến 23,4 triệu đồng/tháng. Nếu không có người phụ thuộc, mỗi chuyên gia cao cấp sẽ phải đóng thuế thu nhập cá nhân ở mức 10% (sau khi giảm trừ cho người nộp thuế 11 triệu đồng/người/tháng).
Về vị trí viên chức loại A3 có 6 bậc lương, mức lương nhận được dao động từ 14,5 đến 18,7 triệu đồng/người/tháng. Với khoản lương này, nếu không có người phụ thuộc, mỗi cá nhân phải nộp thuế thu nhập cá nhân ở mức 5% (sau khi giảm trừ cho người nộp thuế 11 triệu đồng/người/tháng).
Ngoài hai vị trí có mức lương cao nhất như đã nói ở trên, khi tổng lương nhận được của công chức, viên chức vượt quá 11 triệu đồng/tháng, sẽ bắt đầu phải đóng thuế thu nhập cá nhân hàng tháng.
Chị Bích Ngọc, nhân viên của một đơn vị sự nghiệp công lập tại Hai Bà Trưng (Hà Nội) chia sẻ với Báo Tiền phong rằng, hiện tại mức lương của chị gần 10 triệu đồng mỗi tháng. Tính từ ngày 1/7, sau khi tăng lương 30%, chị Ngọc ước tính mức lương nhận được sẽ khoảng 13 triệu đồng mỗi tháng.
Chị nói: “Sau khi tăng lương , hàng tháng tôi phải nộp thuế thu nhập cá nhân. Mức giảm trừ gia cảnh hiện nay cho người nộp thuế 11 triệu đồng/người/tháng và giảm trừ gia cảnh 4,4 triệu đồng/người/tháng quá lạc hậu.
Tôi sinh sống ở Hà Nội, mọi chi phí sinh hoạt cao, mức giảm trừ này không đủ lo cho cuộc sống. Nay vừa tăng lương lại phải lo nộp thuế thu nhập cá nhân hàng tháng.”
Sự lạc hậu của thuế thu nhập cá nhân đã được phản ánh trong nhiều năm qua. Trong khi chi phí sinh hoạt và giá mặt hàng không ngừng tăng, mức giảm trừ gia cảnh đã được giữ nguyên trong suốt 10 năm qua.
Theo hiện tại, cách tính thuế thu nhập cá nhân dựa trên tiền công và tiền lương với 7 bậc đánh thuế, từ mức thấp nhất 5% đến cao nhất 35%.
Sau khi áp dụng mức giảm trừ gia cảnh (11 triệu đồng/người/tháng và giảm trừ gia cảnh 4,4 triệu đồng/người/tháng), các mức thuế được áp dụng như sau: Thu nhập từ 5 triệu đồng/tháng trở xuống đóng thuế 5%; thu nhập từ 5-10 triệu đồng/tháng đóng thuế 10%; từ 10-18 triệu đồng/tháng đóng thuế 15%; từ 18-32 triệu đồng/tháng đóng thuế 20%; từ 32-52 triệu đồng/tháng đóng thuế 25%; từ 52-80 triệu đồng/tháng đóng thuế 30%; và thu nhập trên 80 triệu đồng/tháng đóng thuế 35%.
Trong cuộc trao đổi với Báo Tiền Phong, TS. Phan Phương Nam từ Đại học Luật TPHCM cho rằng cách tính thuế thu nhập cá nhân hiện nay còn lạc hậu, với quá nhiều bậc và gánh nặng đối với người lao động.
Ông Nam kiến nghị rằng cơ quan chức năng nên xem xét tăng mức giảm trừ gia cảnh lên gấp 3-4 lần mức lương. Điều này sẽ giúp đáp ứng khi lương tăng và giảm bớt gánh nặng cho người lao động.
Ông chia sẻ rằng: “Tăng lương nhưng không giải quyết được câu chuyện giảm trừ gia cảnh, nâng ngưỡng thu nhập chịu thuế sẽ khiến người làm công ăn lương chịu áp lực. Nhà nước tăng lương nhằm hỗ trợ cuộc sống cho người làm công ăn lương, tuy nhiên, khoản đóng thuế đã ngốn một phần lương tăng, chưa kể yếu tố tăng giá hàng hóa.”
